توکل میرزاخان یا این که توکل حضرت ابوالفضل یا این که توکل همگانی، توکلای در هرات افغانستان که از نصفه دوم قرن ۱۳ شمسی (۱۲۵۰ش) محل برگزاری برخی از مراسمهای شیعهها میباشد. افراشتن عَلَم نمادین امام علی(ع) در اولی روز سال هجری شمسی، مراسم شب قدر، نصفه شعبان و سوگواری ماه محرم از آن پاراگراف میباشد. دراین توکل، تنی چند از روحانیان شیعه مانند محمدطاهر قندهاری، غلامحسین طالب و سید اسماعیل بلخی و نیز بعضا از فعالان سیاسی و مسئولان دولتی سخنرانی مسجد النبی کوهسنگی مشهد کردهاند.
شرایط و تأسیس
توکل میرزاخان در کوچه زالخان، محله خواجه عبدالله مصری و در قسمت سابق (کهنه) هرات جایدارد.[۱]. این جای به توکل حضرت ابوالفضل و توکل همگانی هرات نیز دارای شهرت میباشد.[۲] گاهی تحت عنوان حسینیه از این جای ذکر شده آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد می شود.[۳]
شبستان توکل
فرصت ظریف احداث توکل میرزاخان مشخص و معلوم وجود ندارد. محمدیوسف هروی، نگارنده کتاب عین الوقایع، مینویسد در سال ۱۳۰۳ق (۱۲۵۶ش) دهها توکل در هرات مراسم محرم را برگزار میکردند و توکل میرزاخان را از آن پاراگراف شمرده میباشد.[۴] سیدمهدی، دارای شهرت به سلطانآغا از مؤسسان این توکل رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد میباشد.[۵]
برگزاری مراسمهای مذهبی
اجتماع مادرها و خردسالان شیرخوار در توکل میرزاخان هرات (محرم)
در توکل میرزاخان اکثری از مراسم شرعی برگزار می شود. اولِ هر سال شمسی (عید باستانی)، در هرات مانند کابل و مزار شریف در امامزادهها و توکلها مانند توکل میرزاخان، عَلَم نمادین حضرت علی(ع) برافراشته میشود.[۶] در بعدازظهر عاشورا در توکل میرزاخان از سوی شورای علمای شیعه هرات مراسم سوگواری امام حسین برگزار می گردد. علمای اهلسنت و مقامات دولتی و والی هرات نیز درین توکل حاضر میگردند.[۷] همینطور در محرم، تجمع مادرها و خردسال ها شیرخوار درین توکل برگزار شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد میگردد.[۸]
مراسم شبهای قدر و جشن و پایکوبی تولد امام مجال(عج) نیز درین توکل برگزار می شود.[۹]
مکانی برای سخنرانیهای مذهبی و سیاسی
توکل میرزاخان، محل اقامت و سخنرانی تنی چند از علماء و روحانیون شیعه مانند روضه خوان حسن وثیقی، روحانی محمدامین خطیب، روحانی محمدطاهر قندهاری، روحانی غلامحسین طالب و سید اسماعیل بلخی بوده میباشد.[۱۰] بلخی در پیشگفتار کتاب «فلسفة الاحکام» آورده، که تایپ کردن این کتاب را در توکل میرزاخان به تاریخ ۵ آذر ۱۲۸۵ش آغاز کرده است.[۱۱]
بعضا فعالان سیاسی و جهادی افغانستان و کشورهای دیگر در آن شغل و سخنرانی داشتهاند. محمدتقی بهلول و سید اسماعیل بلخی یکسری روز بعد از حضور در قیام گوهرشاد مشهد (تیر ۱۳۱۴ش) و وارد شدن به هرات، در اجتماع عموم در توکل میرزاخان، علیه رضاخان و سیاستهای مخالف اسلام او صحبت گفتند.[۱۲] بلخی دراین جا، گروهی را به اسم مجتمع اسلامی ایجاد کرد که پیشگفتار احداث حزب اتحاد (پند) شد.[۱۳]
تنی چند از مسئولان دولتی و شهری، ادیبان و هنرمندان هرات در مراسمهای هر ساله توکل میرزاخان کمپانی و سخنرانی کردهاند.[۱۴] خوشنویسانی مانند محمدعلی عطار، امینالله پیرزاد، غلامرضا مایل، و نویسندگان یا این که شاعرانی مانند علیاصغر بشیر، عبدالحسین موفقیت و براتعلی جان نثار را میاقتدار از این مثال بر شمرد.[۱۵]
پانویس
توکل میرزاخان یا این که توکل حضرت ابوالفضل یا این که توکل همگانی، توکلای در هرات افغانستان که از نصفه دوم قرن ۱۳ شمسی (۱۲۵۰ش) محل برگزاری برخی از مراسمهای شیعهها میباشد. افراشتن عَلَم نمادین امام علی(ع) در اولی روز سال هجری شمسی، مراسم شب قدر، نصفه شعبان و سوگواری ماه محرم از آن پاراگراف میباشد. دراین توکل، تنی چند از روحانیان شیعه مانند محمدطاهر قندهاری، غلامحسین طالب و سید اسماعیل بلخی و نیز بعضا از فعالان سیاسی و مسئولان دولتی سخنرانی مسجد النبی کوهسنگی مشهد کردهاند.
شرایط و تأسیس
توکل میرزاخان در کوچه زالخان، محله خواجه عبدالله مصری و در قسمت سابق (کهنه) هرات جایدارد.[۱]. این جای به توکل حضرت ابوالفضل و توکل همگانی هرات نیز دارای شهرت میباشد.[۲] گاهی تحت عنوان حسینیه از این جای ذکر شده آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد می شود.[۳]
شبستان توکل
فرصت ظریف احداث توکل میرزاخان مشخص و معلوم وجود ندارد. محمدیوسف هروی، نگارنده کتاب عین الوقایع، مینویسد در سال ۱۳۰۳ق (۱۲۵۶ش) دهها توکل در هرات مراسم محرم را برگزار میکردند و توکل میرزاخان را از آن پاراگراف شمرده میباشد.[۴] سیدمهدی، دارای شهرت به سلطانآغا از مؤسسان این توکل رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد میباشد.[۵]
برگزاری مراسمهای مذهبی
اجتماع مادرها و خردسالان شیرخوار در توکل میرزاخان هرات (محرم)
در توکل میرزاخان اکثری از مراسم شرعی برگزار می شود. اولِ هر سال شمسی (عید باستانی)، در هرات مانند کابل و مزار شریف در امامزادهها و توکلها مانند توکل میرزاخان، عَلَم نمادین حضرت علی(ع) برافراشته میشود.[۶] در بعدازظهر عاشورا در توکل میرزاخان از سوی شورای علمای شیعه هرات مراسم سوگواری امام حسین برگزار می گردد. علمای اهلسنت و مقامات دولتی و والی هرات نیز درین توکل حاضر میگردند.[۷] همینطور در محرم، تجمع مادرها و خردسال ها شیرخوار درین توکل برگزار شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد میگردد.[۸]
مراسم شبهای قدر و جشن و پایکوبی تولد امام مجال(عج) نیز درین توکل برگزار می شود.[۹]
مکانی برای سخنرانیهای مذهبی و سیاسی
توکل میرزاخان، محل اقامت و سخنرانی تنی چند از علماء و روحانیون شیعه مانند روضه خوان حسن وثیقی، روحانی محمدامین خطیب، روحانی محمدطاهر قندهاری، روحانی غلامحسین طالب و سید اسماعیل بلخی بوده میباشد.[۱۰] بلخی در پیشگفتار کتاب «فلسفة الاحکام» آورده، که تایپ کردن این کتاب را در توکل میرزاخان به تاریخ ۵ آذر ۱۲۸۵ش آغاز کرده است.[۱۱]
بعضا فعالان سیاسی و جهادی افغانستان و کشورهای دیگر در آن شغل و سخنرانی داشتهاند. محمدتقی بهلول و سید اسماعیل بلخی یکسری روز بعد از حضور در قیام گوهرشاد مشهد (تیر ۱۳۱۴ش) و وارد شدن به هرات، در اجتماع عموم در توکل میرزاخان، علیه رضاخان و سیاستهای مخالف اسلام او صحبت گفتند.[۱۲] بلخی دراین جا، گروهی را به اسم مجتمع اسلامی ایجاد کرد که پیشگفتار احداث حزب اتحاد (پند) شد.[۱۳]
تنی چند از مسئولان دولتی و شهری، ادیبان و هنرمندان هرات در مراسمهای هر ساله توکل میرزاخان کمپانی و سخنرانی کردهاند.[۱۴] خوشنویسانی مانند محمدعلی عطار، امینالله پیرزاد، غلامرضا مایل، و نویسندگان یا این که شاعرانی مانند علیاصغر بشیر، عبدالحسین موفقیت و براتعلی جان نثار را میاقتدار از این مثال بر شمرد.[۱۵]
پانویس
مسجد النبی کوهسنگی مشهد: مرکز گردشگری مذهبی و انتقال ارزشهای دینی