چابَهار (دربارهٔ این پرونده تلفظ راهنما·داده ها) شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد یا این که چاه فصل بهار (بلوچی: چهبار) مجهزترین و توسعه یافتهترین بندر اقیانوسی ایران که به اقیانوس بی واسطه رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد متصل و شایسته ترین قطب برای بازرگانی در میانالمللی واقع درجنوب استان سیستان و بلوچستان میباشد. این بندر در کرانهٔ دریای مَکران و اقیانوس هند واقع گردیده است. این شهر فقط بندر اقیانوسی جمهوری اسلامی ایران آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد میباشد که دارنده دو اسکله مجهز با گنجایش ۸/۵ میلیون بدن محصول در سال است که کشتیهای اقیانوسپیما میتوانند در اسکله آن پهلوگیری نمایند. اکنون بیش تر از ۶۰ درصد از کالاهای مهم مرزو بوم از این بندر وارد مسجد النبی کوهسنگی مشهد میگردد و فقط بندری از کشورایران میباشد که از هرگونه تحریم معاف میباشد.
بندر اقیانوسی چابهار بهعامل شرایط راهبردیاش، که مجاورتترین رویه دسترسی کشورهای محدود در بی آبی آسیای اواسط (افغانستان، ترکمنستان، ازبکستان، تاجیکستان، قرقیزستان و قزاقستان) به آبهای آزاد میباشد عنایت فراوانی داراست و ایجاد و سرمایهگذاری فراوانی در آن شکل میگیرد؛ برای مثال تشکیل داد اسکله و ارتقاء ظرفیت بارگیری کشتیهای اقیانوسپیما (در خلیج چابهار) و ایجاد کرد منشآهن بهسوی آسیای اواسط و تاسیس فرودگاه در بینالمللی. این بندر یکیاز مهم ترین چهارراههای کریدور شمال-جنوب بازرگانی جهانی میباشد.
چابهار علاوهبر حالت بازرگانی، دارنده جاذبههای فراوان تاریخی، طبیعی و توریسم میباشد. آب و هوای این شهر و پیرامون آن مدام بهاری و معتدل میباشد و بههمین استدلال چابهار (چهاربهار) نامیده می گردد. چابهار تحت عنوان یک کدام از مرکزها علمی و آموزشی سیستان و بلوچستان هست، اکنون حدود ۱۳ راس یادگرفتن بهتر درین شهر سازه گردیدهاست و بیش تر از ۱۰ هزار دانشجو دراین شهر درحال علم آموزی می باشند.
چابهار راءس شهرستان چابهار میباشد.[۲]
عموم و فرهنگ و تمدن
عموم شهرستان چابهار بلوچ اند و به لهجه بلوچی کلام مینمایند. ساکنان ساکن این ناحیه اهل سنت میباشند. شهر چابهار به جهت وضعیت راهبردی خویش شهری مهاجرپذیر به حساب می آید و مهاجرین بخش اعظمی را به خویش جذب نموده است.
غذاهای سنتی
بریانی
بریانی
تباهگ
غذای محلی تباهگ
غذای محلی تباهگ
گونه های متفاوت نان مانند پراتا (نان روغنی)، شلو، بربری و …
نان روغنی محلی که بیشتر به همپا کابلی (نخود آبگوشتی) تحت عنوان ناشتایی رغبت میگردد
پکورا پکوره یا این که فلافل محلی
پیشینه
در زمان قاجار در سال ۱۲۷۰ قمری، ابراهیمخان بهزادی بمی به حکومت بمپور گزینش شد و در بعدازظهر حکمرانی وی دولت وقت جمهوری اسلامی ایران بلوچستان را تصرف کرد. در سال ۱۲۸۱ قمری، ابراهیمخان قلعه سفت «ایرافشان» که تسخیرناپذیر بهلحاظ میرسید را تصرف کرد و به این ترتیب توان دولت مرکزی را تا قربت کوهک و چابهار و گواتر پیشرفت بخشید. چابهار ولی در سال ۱۲۸۹ قمری در تصرف اعراب مسقط قرار گرفت. انگلیسیها و بهویژه فرد گلداسمیت که برای حکمیت مرزی فی مابین جمهوری اسلامی ایران و ناحیه کلات پایین نفوذ انگلیس منصوب گردیده بود نیز از ادعای اعراب مسقط بر چابهار امان میکردند. برای پرهیز از اینگونه تهدیداتی، دولت کشور ایران دست بهفعالیت شد و ابراهیمخان در سال ۱۲۸۹ قمری بندر چابهار را تصرف کرد تا توان خویش را پیشرفت دهد.[۳][۴]
در سال ۱۳۰۴ شمسی، دولت قاجار کوشش کرد حاکمیت خویش را بر چابهار ثبت کرده و سردار آئین محمدخان داماد دوست محمدخان را سرکوب کند. در گزارش فرمانده بخش کرمان در دهم اسفند ماه ۱۳۰۴ به وزارت نزاع، بر لزوم رویارویی با آئین محمدخان و ساخت و ساز پادگان نظامی در چاه فصل بهار و برقراری نظم در کارها گمرک این شهر تأکید گردیده است. دراین گزارش، بدین مسئله نیز اشاره گردیده بود که ناآرامیها در بلوچستان و بهویژه آشوبهای آئین محمدخان بر تاثیر سیاست دولت انگلیس میباشد و استدلال این سیاست نیز بیم این دولت از توان دولت مرکزی کشور ایران در بلوچستان و بهویژه در چاه فصل بهار میباشد؛ اقتداری که میتوانست نفوذ کشور ایران در بلوچستان انگلیس را نیز قابلیت و امکانپذیر کند. در سال ۱۳۰۷ شمسی، عملیات نظامی علیه دوست محمدخان شروع شد و در بهمن ماه به عبارتی سال واپسین حکومت بلوچستان سقوط کرد. با حذف دوست محمدخان از معادلات سیاسی بلوچستان، توان دولت مرکزی درین ایالت، و برای مثال در چابهار بهطور بدون نقص ثبت شد.[۵]
در سال ۱۳۵۲ هجری خورشیدی طرح جامع فعال سازی بندر چابهار شروع شد و در همین راستا قراردادهایی نیز با پیمانکاران انعقاد شوید. بعد از انقلاب اسلامی، عملیات فعال سازی بندر بعداز وقفهای یکسری ساله این پروژه از راز گرفته گردیده و در سال ۱۳۶۲ عملاً به بهره برداری رسید اما کامل شدن این پروژه تا چندین سال آنگاه نیز ادامه پیدا کرد.[۶]
وضعیت اقتصادی و بازرگانی
براساس پیشبینی پژوهشگران سازمان ملل در موضوع حمل و نقل در بینالمللی، حدود نیمی از حمل ونقل دنیا فی مابین خاور بدور با بقیه نقاط جهان اجرا میشود. از تمام ۳ کریدور حمل ونقل جهانی که کارشناسان سازمان ملل برای این فرمان پیشبینی کردهاند، ۲ کریدور از جمهوری اسلامی ایران میگذرد و چابهار نقطه عبور جنوبیترین کریدور شرقی–غربی عالم خواهد بود. این کریدور از «دروازه ابریشم» درچین استارت میگردد و قلب اقتصاد این مرزو بوم یعنی استان کانتون را تغذیه کرده و به میهن آسیای جنوب شرقی میپیوندد و بعداز طی این مسیر وارد هندوستان گردیده و با پوشش مهم ترین شهرهای این حوزه مانند کلکته، ناکپور، جایپور، حصیرآباد، کراچی و بن قاسم به چابهار میرسد.
بندر چابهار راحتترین و راهبردیترین رویه دسترسی به آبهای آزاد برای ۶ مرز و بوم محاط در بی آبی در آسیای اواسط میباشد.
بندر چابهار به جهت حالت راهبردی، که مجاورتترین رویکرد دسترسی کشورهای محدود در بی آبی آسیای اواسط (افغانستان، ترکمنستان، ازبکستان، تاجیکستان، قرقیزستان و قزاقستان) به آبهای آزاد میباشد از عنایت فراوانی برخورداراست و سازندگی و سرمایهگذاری فراوانی در آن شکل میگیرد؛ به عنوان مثال تشکیل داد اسکله و ارتقاء ظرفیت بارگیری کشتیهای اقیانوسپیما و تشکیل داد شیوهآهن به سوی آسیای وسط و تاسیس فرودگاه فی مابینالمللی. این بندر یکیاز مهم ترین چهارراههای کریدور شمال-جنوب بازرگانی جهانی میباشد.[۷]بهگفته مسئولان افغانستان در سال ۱۴۰۳، عمده بازرگانی فرنگی این مملکت از مسیر چابهار اجرا می شود.[۸]
چابهار دارنده تعدادی حوزه یا این که قسمت میباشد:
نصیب کهن و نو شهر چابهار
قسمت ساحلی لنجهای ماهیگیران که در حوزه کهن شهر و همینطور در کنار دریا کنارک در حدود فرودگاه میباشد.
حوزه آزاد تجاری و صنعتی با ۱۴۰ کیلومتر مربع مساحت خویش مشمول ۹ پیکره میشود الف: نصیب مسکونی ب- نصیب کارگاهها، انبارها و محصولات کارگاهی ج: نصیب شهرکهای صنعت های مانند مجتمع پتروشیمی مکران و مجتمع فولاد، و پروژههای والا ملی مانند شهرک انرژیهای تمیز شهرک صنعت های خودرو شهرک صنعت های غذایی شهرک شیلات و …
اسکله بارگیری و تخلیه توشه مشمول الف: اسکله کهن شهید کلانتری ب: اسکله تازه خاتم الانبیا (شهید بهشتی)
تک تک این بخشها در پیرامون خلیج چابهار واقع گردیدهاست .[۹] حوزه آزاد چابهار با مساحت ۱۴ هزار هکتار در منتهیالیه جنوب شرقی کشور ایران در ۲۵ مرتبه و ۲۰ دقیقه پهنا شمالی و ۶۰ جايگاه و ۲۷ دقیقه ارتفاع شرقی در شرق خلیج چابهار و در کنار آبهای دریای عمان جای دارد. این ناحیه بهوسیله کانال حمل و نقل زمینی و هوایی از شمال به کشورهای آسیای اواسط و افغانستان، از شرق به پاکستان و از جنوب به اقیانوس هند اتصال مییابد. دسترسی بی واسطه به آبهای آزاد و قرارداشتن در فارغ خلیج عجم و همینطور عدم جراحتپذیری در مواقع بروز معضل، حالت استراتژیکی را برای ساخت یک گذرگاه ارتباطی در میان کشورهای آسیابی اواسط و بقیه کشورهای دنیا مهیا آورده میباشد. سازه بر حیث سازمان ملل، چابهار یکیاز مهمترین طرق کریدور شرق-غرب و جنوبیترین روش این کریدور میباشد.[۱۰]
چابَهار (دربارهٔ این پرونده تلفظ راهنما·داده ها) شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد یا این که چاه فصل بهار (بلوچی: چهبار) مجهزترین و توسعه یافتهترین بندر اقیانوسی ایران که به اقیانوس بی واسطه رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد متصل و شایسته ترین قطب برای بازرگانی در میانالمللی واقع درجنوب استان سیستان و بلوچستان میباشد. این بندر در کرانهٔ دریای مَکران و اقیانوس هند واقع گردیده است. این شهر فقط بندر اقیانوسی جمهوری اسلامی ایران آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد میباشد که دارنده دو اسکله مجهز با گنجایش ۸/۵ میلیون بدن محصول در سال است که کشتیهای اقیانوسپیما میتوانند در اسکله آن پهلوگیری نمایند. اکنون بیش تر از ۶۰ درصد از کالاهای مهم مرزو بوم از این بندر وارد مسجد النبی کوهسنگی مشهد میگردد و فقط بندری از کشورایران میباشد که از هرگونه تحریم معاف میباشد.
بندر اقیانوسی چابهار بهعامل شرایط راهبردیاش، که مجاورتترین رویه دسترسی کشورهای محدود در بی آبی آسیای اواسط (افغانستان، ترکمنستان، ازبکستان، تاجیکستان، قرقیزستان و قزاقستان) به آبهای آزاد میباشد عنایت فراوانی داراست و ایجاد و سرمایهگذاری فراوانی در آن شکل میگیرد؛ برای مثال تشکیل داد اسکله و ارتقاء ظرفیت بارگیری کشتیهای اقیانوسپیما (در خلیج چابهار) و ایجاد کرد منشآهن بهسوی آسیای اواسط و تاسیس فرودگاه در بینالمللی. این بندر یکیاز مهم ترین چهارراههای کریدور شمال-جنوب بازرگانی جهانی میباشد.
چابهار علاوهبر حالت بازرگانی، دارنده جاذبههای فراوان تاریخی، طبیعی و توریسم میباشد. آب و هوای این شهر و پیرامون آن مدام بهاری و معتدل میباشد و بههمین استدلال چابهار (چهاربهار) نامیده می گردد. چابهار تحت عنوان یک کدام از مرکزها علمی و آموزشی سیستان و بلوچستان هست، اکنون حدود ۱۳ راس یادگرفتن بهتر درین شهر سازه گردیدهاست و بیش تر از ۱۰ هزار دانشجو دراین شهر درحال علم آموزی می باشند.
چابهار راءس شهرستان چابهار میباشد.[۲]
عموم و فرهنگ و تمدن
عموم شهرستان چابهار بلوچ اند و به لهجه بلوچی کلام مینمایند. ساکنان ساکن این ناحیه اهل سنت میباشند. شهر چابهار به جهت وضعیت راهبردی خویش شهری مهاجرپذیر به حساب می آید و مهاجرین بخش اعظمی را به خویش جذب نموده است.
غذاهای سنتی
بریانی
بریانی
تباهگ
غذای محلی تباهگ
غذای محلی تباهگ
گونه های متفاوت نان مانند پراتا (نان روغنی)، شلو، بربری و …
نان روغنی محلی که بیشتر به همپا کابلی (نخود آبگوشتی) تحت عنوان ناشتایی رغبت میگردد
پکورا پکوره یا این که فلافل محلی
پیشینه
در زمان قاجار در سال ۱۲۷۰ قمری، ابراهیمخان بهزادی بمی به حکومت بمپور گزینش شد و در بعدازظهر حکمرانی وی دولت وقت جمهوری اسلامی ایران بلوچستان را تصرف کرد. در سال ۱۲۸۱ قمری، ابراهیمخان قلعه سفت «ایرافشان» که تسخیرناپذیر بهلحاظ میرسید را تصرف کرد و به این ترتیب توان دولت مرکزی را تا قربت کوهک و چابهار و گواتر پیشرفت بخشید. چابهار ولی در سال ۱۲۸۹ قمری در تصرف اعراب مسقط قرار گرفت. انگلیسیها و بهویژه فرد گلداسمیت که برای حکمیت مرزی فی مابین جمهوری اسلامی ایران و ناحیه کلات پایین نفوذ انگلیس منصوب گردیده بود نیز از ادعای اعراب مسقط بر چابهار امان میکردند. برای پرهیز از اینگونه تهدیداتی، دولت کشور ایران دست بهفعالیت شد و ابراهیمخان در سال ۱۲۸۹ قمری بندر چابهار را تصرف کرد تا توان خویش را پیشرفت دهد.[۳][۴]
در سال ۱۳۰۴ شمسی، دولت قاجار کوشش کرد حاکمیت خویش را بر چابهار ثبت کرده و سردار آئین محمدخان داماد دوست محمدخان را سرکوب کند. در گزارش فرمانده بخش کرمان در دهم اسفند ماه ۱۳۰۴ به وزارت نزاع، بر لزوم رویارویی با آئین محمدخان و ساخت و ساز پادگان نظامی در چاه فصل بهار و برقراری نظم در کارها گمرک این شهر تأکید گردیده است. دراین گزارش، بدین مسئله نیز اشاره گردیده بود که ناآرامیها در بلوچستان و بهویژه آشوبهای آئین محمدخان بر تاثیر سیاست دولت انگلیس میباشد و استدلال این سیاست نیز بیم این دولت از توان دولت مرکزی کشور ایران در بلوچستان و بهویژه در چاه فصل بهار میباشد؛ اقتداری که میتوانست نفوذ کشور ایران در بلوچستان انگلیس را نیز قابلیت و امکانپذیر کند. در سال ۱۳۰۷ شمسی، عملیات نظامی علیه دوست محمدخان شروع شد و در بهمن ماه به عبارتی سال واپسین حکومت بلوچستان سقوط کرد. با حذف دوست محمدخان از معادلات سیاسی بلوچستان، توان دولت مرکزی درین ایالت، و برای مثال در چابهار بهطور بدون نقص ثبت شد.[۵]
در سال ۱۳۵۲ هجری خورشیدی طرح جامع فعال سازی بندر چابهار شروع شد و در همین راستا قراردادهایی نیز با پیمانکاران انعقاد شوید. بعد از انقلاب اسلامی، عملیات فعال سازی بندر بعداز وقفهای یکسری ساله این پروژه از راز گرفته گردیده و در سال ۱۳۶۲ عملاً به بهره برداری رسید اما کامل شدن این پروژه تا چندین سال آنگاه نیز ادامه پیدا کرد.[۶]
وضعیت اقتصادی و بازرگانی
براساس پیشبینی پژوهشگران سازمان ملل در موضوع حمل و نقل در بینالمللی، حدود نیمی از حمل ونقل دنیا فی مابین خاور بدور با بقیه نقاط جهان اجرا میشود. از تمام ۳ کریدور حمل ونقل جهانی که کارشناسان سازمان ملل برای این فرمان پیشبینی کردهاند، ۲ کریدور از جمهوری اسلامی ایران میگذرد و چابهار نقطه عبور جنوبیترین کریدور شرقی–غربی عالم خواهد بود. این کریدور از «دروازه ابریشم» درچین استارت میگردد و قلب اقتصاد این مرزو بوم یعنی استان کانتون را تغذیه کرده و به میهن آسیای جنوب شرقی میپیوندد و بعداز طی این مسیر وارد هندوستان گردیده و با پوشش مهم ترین شهرهای این حوزه مانند کلکته، ناکپور، جایپور، حصیرآباد، کراچی و بن قاسم به چابهار میرسد.
بندر چابهار راحتترین و راهبردیترین رویه دسترسی به آبهای آزاد برای ۶ مرز و بوم محاط در بی آبی در آسیای اواسط میباشد.
بندر چابهار به جهت حالت راهبردی، که مجاورتترین رویکرد دسترسی کشورهای محدود در بی آبی آسیای اواسط (افغانستان، ترکمنستان، ازبکستان، تاجیکستان، قرقیزستان و قزاقستان) به آبهای آزاد میباشد از عنایت فراوانی برخورداراست و سازندگی و سرمایهگذاری فراوانی در آن شکل میگیرد؛ به عنوان مثال تشکیل داد اسکله و ارتقاء ظرفیت بارگیری کشتیهای اقیانوسپیما و تشکیل داد شیوهآهن به سوی آسیای وسط و تاسیس فرودگاه فی مابینالمللی. این بندر یکیاز مهم ترین چهارراههای کریدور شمال-جنوب بازرگانی جهانی میباشد.[۷]بهگفته مسئولان افغانستان در سال ۱۴۰۳، عمده بازرگانی فرنگی این مملکت از مسیر چابهار اجرا می شود.[۸]
چابهار دارنده تعدادی حوزه یا این که قسمت میباشد:
نصیب کهن و نو شهر چابهار
قسمت ساحلی لنجهای ماهیگیران که در حوزه کهن شهر و همینطور در کنار دریا کنارک در حدود فرودگاه میباشد.
حوزه آزاد تجاری و صنعتی با ۱۴۰ کیلومتر مربع مساحت خویش مشمول ۹ پیکره میشود الف: نصیب مسکونی ب- نصیب کارگاهها، انبارها و محصولات کارگاهی ج: نصیب شهرکهای صنعت های مانند مجتمع پتروشیمی مکران و مجتمع فولاد، و پروژههای والا ملی مانند شهرک انرژیهای تمیز شهرک صنعت های خودرو شهرک صنعت های غذایی شهرک شیلات و …
اسکله بارگیری و تخلیه توشه مشمول الف: اسکله کهن شهید کلانتری ب: اسکله تازه خاتم الانبیا (شهید بهشتی)
تک تک این بخشها در پیرامون خلیج چابهار واقع گردیدهاست .[۹] حوزه آزاد چابهار با مساحت ۱۴ هزار هکتار در منتهیالیه جنوب شرقی کشور ایران در ۲۵ مرتبه و ۲۰ دقیقه پهنا شمالی و ۶۰ جايگاه و ۲۷ دقیقه ارتفاع شرقی در شرق خلیج چابهار و در کنار آبهای دریای عمان جای دارد. این ناحیه بهوسیله کانال حمل و نقل زمینی و هوایی از شمال به کشورهای آسیای اواسط و افغانستان، از شرق به پاکستان و از جنوب به اقیانوس هند اتصال مییابد. دسترسی بی واسطه به آبهای آزاد و قرارداشتن در فارغ خلیج عجم و همینطور عدم جراحتپذیری در مواقع بروز معضل، حالت استراتژیکی را برای ساخت یک گذرگاه ارتباطی در میان کشورهای آسیابی اواسط و بقیه کشورهای دنیا مهیا آورده میباشد. سازه بر حیث سازمان ملل، چابهار یکیاز مهمترین طرق کریدور شرق-غرب و جنوبیترین روش این کریدور میباشد.[۱۰]

مسجد النبی کوهسنگی مشهد: مرکز گردشگری مذهبی و انتقال ارزشهای دینی