(۱۳۰۱-۱۳۸۸ش) از مراجع پیروی شیعه، عضو شورای انقلاب اسلامی کشور ایران، مدیر مجلس خبرگان قانون اساسی کشور، استاد حوزه علمیه قم و قائمرده رهبری کشورایران از ۱۳۶۴ تا ۱۳۶۸ش بود. وی در فروددین ماه سال ۱۳۶۸ش از قائممنزلت رهبری برکنار شد.منتظری نزد آیتالله بروجردی و امام خمینی درس خوانده میباشد. وی قبل از انقلاب در مبارزات علیه حکومت پهلوی، بارها زندانی و تبعید شد. سفارش نامگذاری هفته وحدت، تأسیس شورای مدیر حوزه علمیه قم، تأسیس کالج امام راستگو(ع)، انتخاب قضات شرع و ائمه آدینه، از کارهای وی مسجد النبی کوهسنگی مشهد بوده میباشد.
منتظری تألیفاتی داراست ازجمله آنان کتاب دراسات فی ولایة الفقیه و فقه الدولة الاسلامیة میباشد که نتایج درسهای وی در تبیین عقیده ولایت فقید میباشد.معاشطومار و تحصیلات،حسینعلی منتظری در سال ۱۳۰۱ش (۱۳۴۰ق/۱۹۲۲م) در نجفآباد اصفهان چشم به جهان گشود.[۱] پدرش حاجعلی، کشاورز بود که در کنار شغل روزمرهاش امام جماعت میشد و سخنرانی می کرد.[۲] منتظری از هفتسالگی یادگیری ادبیات فارسی و صرف و نحو را استارت کرد.[۳] وی بخشی از تفصیل لمعه و بخشی از رسائل و مکاسب را نزد محمدحسن فقید خواند.[۴] همینطور قسمتی از رسائل را از سید مهدی حجازی یادگرفت. با رحیم ارباب قسمتی از منظومه منطق را خواند[۵] و در درس نهجالبلاغه میرزا علیآقا شیرازی کمپانی می کرد.[۶] هیأت، فارسی و تشریح الافلاک روضه خوان بهایی در دانش هیأت را از مجدالعلماء آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد فراگرفت.[۷]
هجرت به قم، منتظری به همدم مرتضی مطهری،منتظری در سال ۱۳۲۰ش در ۱۹ سالگی به قم مسافرت کرد،[۸] وی در درس سید محمد متفحص داماد با مرتضی مطهری آشنا شد و با یکدیگر همحجره و هممشاجره و همدرس شدند.[۹] بخشهایی از کتاب مکاسب را در درس عبدالرزاق قایینی کمپانی کرد و نزد آیتالله بهاءالدینی قسمتی از رسائل را خواند.[۱۰] کفایه و قسمتی از مکاسب را در کلاس درس سید محمد متفحص داماد کمپانی کرد. منظومه حکمت،[۱۱] کتاب اسفار[۱۲] و بخشی از کفایه را نزد امام خمینی خواند.[۱۳] همینطور در دروس خلق و خوی وی کمپانی رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد کرد.[۱۴]
به بازه زمانی ده سال در درس علامه طباطبایی کمپانی کرد.[۱۵] قسمتی از منظومه حکمت را با جواد فریدنی[۱۶] و کتاب شوارق را با سید احمد خوانساری خواند.[۱۷] ده ماه در درس اصول سید محمد حجت کوهکمری[۱۸] و یکسری سال هم در درس بیرون فقه و اصول آیتالله بروجردی کمپانی کرد.[۱۹]او همینطور در سال ۱۳۲۳ش از اشخاص استقبالکننده از آیتالله بروجردی هنگام ورود به قم شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد بود.[۲۰]
درگذشت
منتظری در ۲۹ آذر سال ۱۳۸۸ش در قم درگذشت و بعد از تشییع، در بقعه حضرت معصومه(س) دفن شد.[۲۱]
تصویر کتاب دراسات فی ولایة الفقیه و فقه الدولة الاسلامیه تاثیر حسینعلی منتظری
درس دادن و تألیف
منتظری در فقه، اصول و معارف اسلامی تألیفاتی دارااست. بعضا از آنها نتیجه ها درس دادن وی و بعضی نیز به وسیله وی کتابت گردیدهاست. دراسات فی ولایة الفقیه و فقه الدولة الاسلامیة، تفصیل خطبه حضرت فاطمه زهرا(س)، اسلام آئین فطرت، موعود ادیان، مجازاتهای اسلامی و حقوق و دستمزد انسان، حکومت فقاهتی و حقوق و دستمزد آدم و مبانی نظری نبوت، نهایة الاصول تقریر درس اصول آیتالله بروجردی، البدرالزاهر فی صلاة الجمعة و المسافر تقریر درس فقه آیتالله بروجردی، کتاب الزکاه، کتاب الخمس و الانفال، محاضرات فی الاصول، کتاب الصلاه، کتاب الصوم و رساله توضیحالمسائل.[مستلزم منبع]
دراسات فی ولایة الفقیه و فقه الدولة الاسلامیة
منتظری از سال ۱۳۶۴ش دعوا حکومت اسلامی را شروع کرد که بیشتر از چهار سال ادامه داشت. نتیجه ها این درس دادن، کتاب چهار جلدی «دراسات فی ولایة الفقیه و فقه الدولة الاسلامیة» میباشد که در بین سالهای ۱۳۶۶ تا ۱۳۷۰ش منتشر شد.[مستلزم منبع]منتظری دراین کتاب از عقیده انتخابی بودن ولایت فقید حمایت نموده است.[۲۲] از اینرو معتقد بود عموم می توانند با اعتنا به موقعیت هنگامی، اختیارات کمتر یا این که بیشتری را به فقید واگذار نمایند.[۲۳] ولی میگویند وی وقتی که سر گروهی مجلس خبرگان را بر ذمه داشت به تاسی از استادان خویش ولایت عالم را انتصابی میدانست.[۲۴]
سفیر حق و صفیر وحی
کتاب «سفیر حق و صفیر وحی» گفتمان و جواب منتظری به عقیده عبدالکریم سروش میباشد. سروش درباره چگونگی وحی معتقد بود که مضمون و معنای وحی از سوی وحی بر جان رسول(ص) نشسته میباشد البته عبارات و پوستهها مبنی بر گزینش نبی(ص) میباشد. منتظری با عیب گیری عقیده سروش، ادله مینماید که به اجماع اهل اسلام معنی و لفظ ها قرآن از سوی مبدءِ غیبی وحی بوده میباشد.[۲۵]
رساله دستمزد
رساله حقوق و دستمزد کتابی میباشد برگرفته از رساله دستمزد امام سجاد(ع)، درین کتاب مباحث دستمزد آدم طرح و پژوهش گردیده است این کتاب در ۱۳۴ ورقه در سال ۱۳۸۳ش منتشر گردیدهاست.[۲۶]
درس دادن نهج البلاغه
منتظری از استارت انقلاب اسلامی درسهایی از نهج البلاغه را برای عوام مردم درس دادن میکرد. در سالهای ابتدا انقلاب، این درسها از رادیو و تلویزیون جمهوری اسلامی ایران پخش و نصیبهایی از آن به وسیله نهادها به طور کتاب منتشر شد. مؤسسه خبرنامه داده ها بخشی از این درسها را با تیتر تفصیل خطبه قاصعه نشر اعطا کرد. متن پیاده گردیده ایندرسها در ۱۲ جلد چاپ گردیده است.[۲۷]
وی درس دادن بیرون فقه در حوزه علمیه قم را از شهریور ۱۳۵۹ش آغاز کرد.[مستلزم منبع]
امام خمینی در مواقعی احتیاطهای دینی را به وی ارجاع داده میباشد برای مثال آنها میاقتدار جریمۀ مالی تحت عنوان تعزیر، حد و مرز موسیقی و غنا، و احتیاطات جان دار در فقه فتوایی خویش را اسم پیروزی.[مستلزم منبع]از اوایل پائیز ۱۳۶۱ش امامان آدینه و جماعات بعضا از شهرهای کشورایران خواهان نشر آرای شرعی و رساله عملیه وی جهت ارجاع احتیاطات واجب امام خمینی به وی شدند. رساله توضیحالمسائل آقای منتظری در اوایل سال ۱۳۶۳ش منتشر شد.[مستلزم منبع] طرز فقه وی تطبیقی یا این که مقارن بود[مستلزم منبع] وی در هنگام نظارت مسائل شرعی، احادیث و فتاوای اهلسنت را نیز مراعات میکرد.[مستلزم منبع] در شیوه فقاهتی وی اعتنا به وضعیت صدور احادیث و حالت اجتماعی و خیالی راویان روایات اصلی میباشد.[مستلزم منبع]
عملهای سیاسی پیش از انقلاب
امام خمینی و منتظری (طهران _ مکتب علوی _ اواخر سال ۱۳۵۷ش)
منتظری از مبارزان علیه حکومت پهلوی بود. او از سال ۱۳۴۰ش و پس از درگذشت آیتالله بروجردی، معتقد به اعلمیت امام خمینی برای مرجعیت بود و در مبارزات علیه پهلوی از یاران مهم امام خمینی محسوب میشد و از سال ۱۳۴۲ش تا ۱۳۵۷ش چندبار زندانی و تبعید شد. بخشی از عملهای وی عباتند از:
منتظری از مؤسسان تشکلی بود که با حضور مدرسان حوزه علمیه، شغلهای مذهبی-سیاسی اعمال میدادند و از حامیان اساسی نهضت امام خمینی بودند. این تشکل بعد ها به جامعه مدرسین حوزه علمیه قم جهانی شد.[۲۸]
پس از دستگیر امام خمینی در قیام ۱۵ خرداد ماه، تلگرامی بر طبق پشتیبانی از امام خمینی با تیتر مرجعیت، تهیه و به امضای علما رساند[۲۹] و همین مسأله سبب دستگیری یکسری روزه منتظری شد.[مستلزم منبع]
منتظری پس از درگذشت سید محمود طالقانی، امام آدینه طهران شد
عید باستانی سال ۱۳۴۵ش، بعد از دستگیری محمد منتظری به جهت پخش اعلامیه، ساواک پدرش را نیز دستگیر کرده و هفت ماه زندانی شد.[۳۰]
در سال ۱۳۴۶ش جهت زیارت عتبات عالیات و ملاقات با امام خمینی راهی عراق شد، البته هنگام رجوع از عراق بازداشت و روانه زندان شوید، که بعداز حدود پنج ماه به مسجدسلیمان تبعید شد.[۳۱]
در سال ۱۳۴۷ش و درپی سخنرانی در خطبههای نمازجمعه نجفآباد بازداشت و به سه سال زندان و در دادگاه تجدیدنظر به یکسال و نیم زندان محکوم شد و به زندان قصر جابجایی داده شد.[مستلزم منبع]
در سال ۱۳۴۹ش، منتظری بازداشت و به نجفآباد تبعید شد.[۳۲] در سال ۱۳۵۲ش وی به سه سال تبعید در طبس محکوم شد.[۳۳] در میانه سال ۱۳۵۳ش حکومت پهلوی به تبعید دوباره او تصمیم گرفت و اورا از طبس به خلخال[۳۴] و پس از مدتی به سقز منتقل کرد.[۳۵]
در تیر ۱۳۵۴ش از تبعیدگاه سقز به زندانی در طهران منتقل کردند و به ده سال زندان محکوم شد.[۳۶] البته بعد از گذراندن حدود سه سال و نیم از زمان محکومیت به یاور سید محمود طالقانی در ۸ آبان ۱۳۵۷ش از زندان آزاد شد.[۳۷]
شغلهای سیاسی بعداز انقلاب اسلامی
با تشکیل شورای انقلاب در دی ۱۳۵۷ش، منتظری به عضویت این شورا درآمد[۳۸] وی در انتخابات مجلس خبرگان قانون اساسی ایران، بهتیتر یکیاز نمایندگان طهران گزینش شد[۳۹] و به سر گروهی مجلس خبرگان برگزیده شد.[۴۰] بعداز درگذشت سید محمود طالقانی، امام خمینی در ۲۱ شهریور ۱۳۵۸ش، منتطری را به امامت آدینه طهران نیز منصوب کرد[۴۱] و تا دی ۱۳۵۸ش (فرصت بازگشتش به قم) این منصب را بر ذمه داشت.[۴۲]
منتظری با موافقت امام خمینی شورای رئیس حوزه علمیه قم را تأسیس کرد.[۴۳] همینطور مجمع نمایندگان طلاب حوزه با پیام امام و با پیگیریهای وی تشکیل شد.[۴۴] احداث راءس جهانی علم ها اسلامی ویژه طلاب غیرایرانی،[۴۵] احداث مدرسه ها علمیه فرستاده اکرم(ص)، امام باقر(ع)، امام راستگو(ع) و بعثت[۴۶]، تأسیس مکتب بهتر تخصصی فقه،[۴۷] تأسیس مدرسه های علمیه در بیرون مرزوبوم[۴۸] و نوسازی و بسط مکتب دارالشفاء قم از اقدامات منتظری در ناحیههای علمیه بود.[۴۹]
به توصیه وی از ۱۲ تا ۱۷ ربیعالاول به هفته وحدت[۵۰] و روز نصفه شعبان تحت عنوان روز جهانی مستضعفین[مستلزم منبع] نامگذاری شد.
قائمرده رهبری
منتظری، در ۲۵ تیر سال ۱۳۶۴ش از سوی مجلس خبرگان رهبری بهتیتر قائممنزلت رهبری تعیین شد.[مستلزم منبع] برخی معتقدند این تعیین سوای مشاوره با امام خمینی شکل گرفت.[۵۱] [یادداشت ۱] منتظری دراین روزگار برای انجمن اسلامی دانشجوها بیرون میهن نماینده گزینش کرد، هیأتهایی به کشورهای متفاوت جهت معرفی هدف ها انقلاب اسلامی کشور ایران اعزام کرد. ائمه آدینه برخی از شهرها، قضات قوه قضائیه، نمایندگانی برای دانش کدهها گزینش و بهمناسبت اعیاد گروهی از زندانیان را رحمت میکرد.[۵۳] دانش کده امام درستگو(ع) با ملازمت و همراهی وی صورت گرفت،[۵۴] طلاب و مبلغان را جهت درس دادن معارف اسلامی به کالجها اعزام کرد، ستاد مرکزی جهت تقسیم زمین ها ذیل حیث وی صورت گرفت، دادگاه خوب انقلاب در قم با بررسی وی تشکیل شد.[مستلزم منبع]
(۱۳۰۱-۱۳۸۸ش) از مراجع پیروی شیعه، عضو شورای انقلاب اسلامی کشور ایران، مدیر مجلس خبرگان قانون اساسی کشور، استاد حوزه علمیه قم و قائمرده رهبری کشورایران از ۱۳۶۴ تا ۱۳۶۸ش بود. وی در فروددین ماه سال ۱۳۶۸ش از قائممنزلت رهبری برکنار شد.منتظری نزد آیتالله بروجردی و امام خمینی درس خوانده میباشد. وی قبل از انقلاب در مبارزات علیه حکومت پهلوی، بارها زندانی و تبعید شد. سفارش نامگذاری هفته وحدت، تأسیس شورای مدیر حوزه علمیه قم، تأسیس کالج امام راستگو(ع)، انتخاب قضات شرع و ائمه آدینه، از کارهای وی مسجد النبی کوهسنگی مشهد بوده میباشد.
منتظری تألیفاتی داراست ازجمله آنان کتاب دراسات فی ولایة الفقیه و فقه الدولة الاسلامیة میباشد که نتایج درسهای وی در تبیین عقیده ولایت فقید میباشد.معاشطومار و تحصیلات،حسینعلی منتظری در سال ۱۳۰۱ش (۱۳۴۰ق/۱۹۲۲م) در نجفآباد اصفهان چشم به جهان گشود.[۱] پدرش حاجعلی، کشاورز بود که در کنار شغل روزمرهاش امام جماعت میشد و سخنرانی می کرد.[۲] منتظری از هفتسالگی یادگیری ادبیات فارسی و صرف و نحو را استارت کرد.[۳] وی بخشی از تفصیل لمعه و بخشی از رسائل و مکاسب را نزد محمدحسن فقید خواند.[۴] همینطور قسمتی از رسائل را از سید مهدی حجازی یادگرفت. با رحیم ارباب قسمتی از منظومه منطق را خواند[۵] و در درس نهجالبلاغه میرزا علیآقا شیرازی کمپانی می کرد.[۶] هیأت، فارسی و تشریح الافلاک روضه خوان بهایی در دانش هیأت را از مجدالعلماء آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد فراگرفت.[۷]
هجرت به قم، منتظری به همدم مرتضی مطهری،منتظری در سال ۱۳۲۰ش در ۱۹ سالگی به قم مسافرت کرد،[۸] وی در درس سید محمد متفحص داماد با مرتضی مطهری آشنا شد و با یکدیگر همحجره و هممشاجره و همدرس شدند.[۹] بخشهایی از کتاب مکاسب را در درس عبدالرزاق قایینی کمپانی کرد و نزد آیتالله بهاءالدینی قسمتی از رسائل را خواند.[۱۰] کفایه و قسمتی از مکاسب را در کلاس درس سید محمد متفحص داماد کمپانی کرد. منظومه حکمت،[۱۱] کتاب اسفار[۱۲] و بخشی از کفایه را نزد امام خمینی خواند.[۱۳] همینطور در دروس خلق و خوی وی کمپانی رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد کرد.[۱۴]
به بازه زمانی ده سال در درس علامه طباطبایی کمپانی کرد.[۱۵] قسمتی از منظومه حکمت را با جواد فریدنی[۱۶] و کتاب شوارق را با سید احمد خوانساری خواند.[۱۷] ده ماه در درس اصول سید محمد حجت کوهکمری[۱۸] و یکسری سال هم در درس بیرون فقه و اصول آیتالله بروجردی کمپانی کرد.[۱۹]او همینطور در سال ۱۳۲۳ش از اشخاص استقبالکننده از آیتالله بروجردی هنگام ورود به قم شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد بود.[۲۰]
درگذشت
منتظری در ۲۹ آذر سال ۱۳۸۸ش در قم درگذشت و بعد از تشییع، در بقعه حضرت معصومه(س) دفن شد.[۲۱]
تصویر کتاب دراسات فی ولایة الفقیه و فقه الدولة الاسلامیه تاثیر حسینعلی منتظری
درس دادن و تألیف
منتظری در فقه، اصول و معارف اسلامی تألیفاتی دارااست. بعضا از آنها نتیجه ها درس دادن وی و بعضی نیز به وسیله وی کتابت گردیدهاست. دراسات فی ولایة الفقیه و فقه الدولة الاسلامیة، تفصیل خطبه حضرت فاطمه زهرا(س)، اسلام آئین فطرت، موعود ادیان، مجازاتهای اسلامی و حقوق و دستمزد انسان، حکومت فقاهتی و حقوق و دستمزد آدم و مبانی نظری نبوت، نهایة الاصول تقریر درس اصول آیتالله بروجردی، البدرالزاهر فی صلاة الجمعة و المسافر تقریر درس فقه آیتالله بروجردی، کتاب الزکاه، کتاب الخمس و الانفال، محاضرات فی الاصول، کتاب الصلاه، کتاب الصوم و رساله توضیحالمسائل.[مستلزم منبع]
دراسات فی ولایة الفقیه و فقه الدولة الاسلامیة
منتظری از سال ۱۳۶۴ش دعوا حکومت اسلامی را شروع کرد که بیشتر از چهار سال ادامه داشت. نتیجه ها این درس دادن، کتاب چهار جلدی «دراسات فی ولایة الفقیه و فقه الدولة الاسلامیة» میباشد که در بین سالهای ۱۳۶۶ تا ۱۳۷۰ش منتشر شد.[مستلزم منبع]منتظری دراین کتاب از عقیده انتخابی بودن ولایت فقید حمایت نموده است.[۲۲] از اینرو معتقد بود عموم می توانند با اعتنا به موقعیت هنگامی، اختیارات کمتر یا این که بیشتری را به فقید واگذار نمایند.[۲۳] ولی میگویند وی وقتی که سر گروهی مجلس خبرگان را بر ذمه داشت به تاسی از استادان خویش ولایت عالم را انتصابی میدانست.[۲۴]
سفیر حق و صفیر وحی
کتاب «سفیر حق و صفیر وحی» گفتمان و جواب منتظری به عقیده عبدالکریم سروش میباشد. سروش درباره چگونگی وحی معتقد بود که مضمون و معنای وحی از سوی وحی بر جان رسول(ص) نشسته میباشد البته عبارات و پوستهها مبنی بر گزینش نبی(ص) میباشد. منتظری با عیب گیری عقیده سروش، ادله مینماید که به اجماع اهل اسلام معنی و لفظ ها قرآن از سوی مبدءِ غیبی وحی بوده میباشد.[۲۵]
رساله دستمزد
رساله حقوق و دستمزد کتابی میباشد برگرفته از رساله دستمزد امام سجاد(ع)، درین کتاب مباحث دستمزد آدم طرح و پژوهش گردیده است این کتاب در ۱۳۴ ورقه در سال ۱۳۸۳ش منتشر گردیدهاست.[۲۶]
درس دادن نهج البلاغه
منتظری از استارت انقلاب اسلامی درسهایی از نهج البلاغه را برای عوام مردم درس دادن میکرد. در سالهای ابتدا انقلاب، این درسها از رادیو و تلویزیون جمهوری اسلامی ایران پخش و نصیبهایی از آن به وسیله نهادها به طور کتاب منتشر شد. مؤسسه خبرنامه داده ها بخشی از این درسها را با تیتر تفصیل خطبه قاصعه نشر اعطا کرد. متن پیاده گردیده ایندرسها در ۱۲ جلد چاپ گردیده است.[۲۷]
وی درس دادن بیرون فقه در حوزه علمیه قم را از شهریور ۱۳۵۹ش آغاز کرد.[مستلزم منبع]
امام خمینی در مواقعی احتیاطهای دینی را به وی ارجاع داده میباشد برای مثال آنها میاقتدار جریمۀ مالی تحت عنوان تعزیر، حد و مرز موسیقی و غنا، و احتیاطات جان دار در فقه فتوایی خویش را اسم پیروزی.[مستلزم منبع]از اوایل پائیز ۱۳۶۱ش امامان آدینه و جماعات بعضا از شهرهای کشورایران خواهان نشر آرای شرعی و رساله عملیه وی جهت ارجاع احتیاطات واجب امام خمینی به وی شدند. رساله توضیحالمسائل آقای منتظری در اوایل سال ۱۳۶۳ش منتشر شد.[مستلزم منبع] طرز فقه وی تطبیقی یا این که مقارن بود[مستلزم منبع] وی در هنگام نظارت مسائل شرعی، احادیث و فتاوای اهلسنت را نیز مراعات میکرد.[مستلزم منبع] در شیوه فقاهتی وی اعتنا به وضعیت صدور احادیث و حالت اجتماعی و خیالی راویان روایات اصلی میباشد.[مستلزم منبع]
عملهای سیاسی پیش از انقلاب
امام خمینی و منتظری (طهران _ مکتب علوی _ اواخر سال ۱۳۵۷ش)
منتظری از مبارزان علیه حکومت پهلوی بود. او از سال ۱۳۴۰ش و پس از درگذشت آیتالله بروجردی، معتقد به اعلمیت امام خمینی برای مرجعیت بود و در مبارزات علیه پهلوی از یاران مهم امام خمینی محسوب میشد و از سال ۱۳۴۲ش تا ۱۳۵۷ش چندبار زندانی و تبعید شد. بخشی از عملهای وی عباتند از:
منتظری از مؤسسان تشکلی بود که با حضور مدرسان حوزه علمیه، شغلهای مذهبی-سیاسی اعمال میدادند و از حامیان اساسی نهضت امام خمینی بودند. این تشکل بعد ها به جامعه مدرسین حوزه علمیه قم جهانی شد.[۲۸]
پس از دستگیر امام خمینی در قیام ۱۵ خرداد ماه، تلگرامی بر طبق پشتیبانی از امام خمینی با تیتر مرجعیت، تهیه و به امضای علما رساند[۲۹] و همین مسأله سبب دستگیری یکسری روزه منتظری شد.[مستلزم منبع]
منتظری پس از درگذشت سید محمود طالقانی، امام آدینه طهران شد
عید باستانی سال ۱۳۴۵ش، بعد از دستگیری محمد منتظری به جهت پخش اعلامیه، ساواک پدرش را نیز دستگیر کرده و هفت ماه زندانی شد.[۳۰]
در سال ۱۳۴۶ش جهت زیارت عتبات عالیات و ملاقات با امام خمینی راهی عراق شد، البته هنگام رجوع از عراق بازداشت و روانه زندان شوید، که بعداز حدود پنج ماه به مسجدسلیمان تبعید شد.[۳۱]
در سال ۱۳۴۷ش و درپی سخنرانی در خطبههای نمازجمعه نجفآباد بازداشت و به سه سال زندان و در دادگاه تجدیدنظر به یکسال و نیم زندان محکوم شد و به زندان قصر جابجایی داده شد.[مستلزم منبع]
در سال ۱۳۴۹ش، منتظری بازداشت و به نجفآباد تبعید شد.[۳۲] در سال ۱۳۵۲ش وی به سه سال تبعید در طبس محکوم شد.[۳۳] در میانه سال ۱۳۵۳ش حکومت پهلوی به تبعید دوباره او تصمیم گرفت و اورا از طبس به خلخال[۳۴] و پس از مدتی به سقز منتقل کرد.[۳۵]
در تیر ۱۳۵۴ش از تبعیدگاه سقز به زندانی در طهران منتقل کردند و به ده سال زندان محکوم شد.[۳۶] البته بعد از گذراندن حدود سه سال و نیم از زمان محکومیت به یاور سید محمود طالقانی در ۸ آبان ۱۳۵۷ش از زندان آزاد شد.[۳۷]
شغلهای سیاسی بعداز انقلاب اسلامی
با تشکیل شورای انقلاب در دی ۱۳۵۷ش، منتظری به عضویت این شورا درآمد[۳۸] وی در انتخابات مجلس خبرگان قانون اساسی ایران، بهتیتر یکیاز نمایندگان طهران گزینش شد[۳۹] و به سر گروهی مجلس خبرگان برگزیده شد.[۴۰] بعداز درگذشت سید محمود طالقانی، امام خمینی در ۲۱ شهریور ۱۳۵۸ش، منتطری را به امامت آدینه طهران نیز منصوب کرد[۴۱] و تا دی ۱۳۵۸ش (فرصت بازگشتش به قم) این منصب را بر ذمه داشت.[۴۲]
منتظری با موافقت امام خمینی شورای رئیس حوزه علمیه قم را تأسیس کرد.[۴۳] همینطور مجمع نمایندگان طلاب حوزه با پیام امام و با پیگیریهای وی تشکیل شد.[۴۴] احداث راءس جهانی علم ها اسلامی ویژه طلاب غیرایرانی،[۴۵] احداث مدرسه ها علمیه فرستاده اکرم(ص)، امام باقر(ع)، امام راستگو(ع) و بعثت[۴۶]، تأسیس مکتب بهتر تخصصی فقه،[۴۷] تأسیس مدرسه های علمیه در بیرون مرزوبوم[۴۸] و نوسازی و بسط مکتب دارالشفاء قم از اقدامات منتظری در ناحیههای علمیه بود.[۴۹]
به توصیه وی از ۱۲ تا ۱۷ ربیعالاول به هفته وحدت[۵۰] و روز نصفه شعبان تحت عنوان روز جهانی مستضعفین[مستلزم منبع] نامگذاری شد.
قائمرده رهبری
منتظری، در ۲۵ تیر سال ۱۳۶۴ش از سوی مجلس خبرگان رهبری بهتیتر قائممنزلت رهبری تعیین شد.[مستلزم منبع] برخی معتقدند این تعیین سوای مشاوره با امام خمینی شکل گرفت.[۵۱] [یادداشت ۱] منتظری دراین روزگار برای انجمن اسلامی دانشجوها بیرون میهن نماینده گزینش کرد، هیأتهایی به کشورهای متفاوت جهت معرفی هدف ها انقلاب اسلامی کشور ایران اعزام کرد. ائمه آدینه برخی از شهرها، قضات قوه قضائیه، نمایندگانی برای دانش کدهها گزینش و بهمناسبت اعیاد گروهی از زندانیان را رحمت میکرد.[۵۳] دانش کده امام درستگو(ع) با ملازمت و همراهی وی صورت گرفت،[۵۴] طلاب و مبلغان را جهت درس دادن معارف اسلامی به کالجها اعزام کرد، ستاد مرکزی جهت تقسیم زمین ها ذیل حیث وی صورت گرفت، دادگاه خوب انقلاب در قم با بررسی وی تشکیل شد.[مستلزم منبع]
مسجد النبی کوهسنگی مشهد چه امکاناتی دارد؟